Salı günü Oval Ofis’te Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile basına açık olarak yaptığı görüşmede, ABC News’den Mary Bruce’un Prense Kaşıkçı cinayetinde rol oynadığına ilişkin iddiaları sormasına Trump, Kaşıkçı’yı „tartışmalı“ bir kişi olarak niteleyerek müdahale etmişti.
Trump, „Sözünü ettiğiniz beyefendiden hoşlanmayan pek çok kişi vardı“ dedi. „Onu sevin ya da sevmeyin, bir şeyler oldu ama [veliaht prens] bununla ilgili hiçbir şey bilmiyordu. Konuyu burada kapatabiliriz.“
„Böyle bir soru sorarak konuğumuzu mahcup etmenize gerek yok.“
Veliaht Prens, basının karşısında Kaşıkçı’nın öldürülmesinin „acı verici olduğunu, [bunun] büyük bir hata olduğunu ve bir daha yaşanmaması için el[lerinden gelenin] en iyisini yaptı[klarını]“ söyledi.
Suudi Arabistan’da doğan gazeteci Kaşıkçı, 2017’de Suudi Krallığı yönetimiyle ihtilafa düşerek ülkesini terk etmek zorunda kalmış ve Washington Post gazetesinde köşe yazıları yazmaya başlamıştı. Kaşıkçı, yazılarında veliaht prensi ve Suudi Krallığı’nı eleştiriyordu. Ekim 2018’de öldürülmesi öncesinde yayımlanan son yazısında, Suudi Arabistan’ın Yemen’de süren savaşta oynadığı rolü sert bir dille eleştirmişti.
Bu yazıdan haftalar sonra Kaşıkçı, Suudi Arabistan’ın İstanbul Konsolosluğunda öldürüldü. Veliaht Prens, Kaşıkçı cinayetine karıştığını reddettiyse de şubat 2021’de ABD istihbaratı Veliaht Prensin gazeteciyi yakalama veya öldürmeye yönelik bir operasyona „onay verdiğini“ ortaya çıkarmıştı.
Emniyet Raporu: Kaşıkçı Cinayetinde Her Şey Planlı
15 Şubat 2019
BM’nin Cemal Kaşıkçı Raporu: Veliaht Prens Sorumlu
19 Haziran 2019
Prens Bin Selman Kaşıkçı Cinayetinde Sorumluluğu Üstlendi
26 Eylül 2019
Katiller yargılanmayacak: Cemal Kaşıkçı dosyası artık Suudi Arabistan’da
7 Nisan 2022
Ulusal Basın Klübü: „Gazetecilerin öldürülmesini küçümsenin sonuçları olur“
ABD Ulusal Basın Kulübü salı günü yaptığı açıklamada, Trump’ın sözlerinden „derin kaygı duyduğunu“ ve Kaşıkçı cinayetinin „basın özgürlüğüne doğrudan bir saldırı“ olduğunu dile getirdi.
Kuruluş, „Tüm dünyada haberciler ile güçlü şahsiyetler, hükümetler ve küresel olaylar konusunda haber yapmak için hayatlarını riske atanlar açısından, bir gazetecinin öldürülmesini küçümseyen veya mazur gösteren ifadelerin gerçek dünyada sonuçları [olduğunu]“ vurguladı.
„Bu ifadeler, muhabirleri susturmak isteyenleri cesaretlendirebilir ve gazetecilerin şiddet veya misilleme korkusu olmadan çalışabilmeleri gerektiği temel ilkesini zedeleyebilir.“
CPJ: „Basına yönelik saldırıları haklı çıkarma girişimleri“
Gazetecileri Koruma Komitesi (CPJ) Orta Doğu ve Kuzey Afrika Bölge Direktörü Sara Qudah, Trump’ın „geçmişi kasıtlı olarak aklamasının -mağduru suçlama girişiminin yanı sıra – yönetim için yeni bir dip nokta“ olduğunu söyledi.
Qudah, kuruluşun salı günü X’te yayınladığı bir açıklamada, „Trump’ın ‘olur böyle şeyler’ ve ‘Kaşıkçı’yı sevmeyen çok insan vardı’ sözleri, başkanın basına yönelik saldırıları küçümseme ve haklı çıkarmaya yönelik geniş kapsamlı çabalarını yansıtıyor,“ dedi.
Washington Post: „Trump Başkanlık makamının ağırlığının altında kaldı“
Washington Post yayın kurulu da salı günü „çarpıtmalarının Kaşıkçı’nın mirasına saygısızlık olduğunu, gerçeklerle çeliştiğini ve başkanlık makamının [ağırlığının] altında kaldığını“ belirterek Trump’ın iddiasına karşı çıktı.
Yayın kurulu, „Bir Amerikan Başkanı, devlet işlerinin karmaşık işlerini yürütürken Kaşıkçı’nın mirasına saygı gösterebilmelidir.“ diye ekledi.
Kaşıkçı’nın dul eşi Hanan Elatr: „Özür dilesin ve tazminat ödesin“
Kaşıkçı’nın dul eşi Hanan Elatr Kaşıkçı, salı günü X’te Trump’ın yorumlarını eleştirerek „kocamı öldürmek için hiçbir gerekçe yok“ dedi ve Veliaht Prens’ten özür ve tazminat talep etti.
Eski Başkan Biden da, Veliaht Prens’i suçlayan ABD istihbarat raporunun açıklanması sonrasında 2020 seçim kampanyası sırasında ülkesine „parya“ muamelesi yapma sözü vermesine karşın Suudi Prens’e yaptırım uygulamamayı tercih etti.
Eski başkan ayrıca, yönetiminin Yemen’deki insan hakları ihlalleri konusundaki endişeler nedeniyle kısıtlamalar getirmesine rağmen, ekim 2024’te Suudi Arabistan’a üç yıllık silah satış yasağını da kaldırmıştı.
(AEK)