Çanakkale’nin Ayvacık ilçesinde, Assos Antik Kenti’nin dibinde Bakrom AŞ tarafından planlanan jeotermal arama projesine ilişkin yargı kararı açıklandı. Çanakkale 2. İdare Mahkemesi, iki ayrı bilirkişi incelemesinde “uygun değildir” denilen çevresel etki değerlendirme (ÇED) raporunu geçerli sayarak davayı reddetti. Karar, yöre halkı ve yaşam savunucuları tarafından “bilime karşı verilmiş bir yargı” olarak nitelendirildi.
Mahkeme, karar gerekçesinde şu ifadeye yer verdi: “Hâkim, bilirkişi oy ve görüşünü serbestçe takdir eder. Bilirkişi oy ve görüşünü yeter derecede kanaat verici bulmazsa, bilirkişiden ek rapor isteyebilir veya yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırabilir. Ancak hâkim, bilirkişi raporunda yer alan teknik açıklamalardan, varılan sonucun yanlış olduğunu takdir edebilecek derecede bilgi sahibi olduğu kanaatine varırsa, yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırmadan da bilirkişi raporunun aksine karar verebilir.”
ÇED SÜRECİ İKİNCİ KEZ YARGIYA TAŞINDI
Büyükhusun köyünde Bakrom AŞ tarafından planlanan jeotermal arama projesi için ilk ÇED süreci 2018 yılında başlatıldı. 2019’da verilen “ÇED gerekli değildir” kararı, Assos Dostları grubundan 122 kişinin açtığı dava sonucu iptal edildi. Şirket 2022 yılında yeniden ÇED başvurusu yaptı. 2024’te “ÇED olumlu” kararı verildi. Bu karara karşı 148 davacı tarafından açılan ikinci davada da bilirkişi raporları projeye uygunluk vermedi. Mahkeme, ek raporda da değişmeyen bilirkişi görüşlerini yeterli bulmadığını belirterek davayı reddetti.Davanın reddiyle birlikte bilirkişi ücretleri, keşif giderleri ve karşı tarafın avukatlık masrafları davacılara yüklendi. Toplam tutarın yaklaşık 130 bin TL olduğu belirtildi.
ZEYTİNLİKLER, SİT ALANLARI, SU HAVZASI
Dava dosyasına giren bilirkişi raporlarına göre, proje alanı zeytinliklere yalnızca 254 metre mesafede yer aldı ve bu durum Zeytincilik Kanunu’na aykırı bulundu. Alanın 3,65 kilometre yakınında bulunan Assos Antik Kenti’nin 2017 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alındığı hatırlatıldı. Proje sahasının çevresinde birinci derece arkeolojik sit alanları bulunduğu, Çatak Deresi’ni besleyen dere kollarının doğrudan saha içinden geçtiği ve bu durumun ciddi hidrojeolojik riskler yarattığı belirtildi.
“BU BİR KÖTÜLÜKTÜR”
Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği, karara 15 gün içinde itiraz edeceklerini açıkladı. Dernek açıklamasında, Ayvacık’ta Büyük Ova Yasası kapsamında korunması gereken Tuzla Ovası’nda hâlihazırda dört jeotermal enerji santralinin faaliyet yürüttüğü hatırlatıldı. Açıklamada, bu projelerin hem arkeolojik alanları etkilediği hem de tarımsal üretime zarar verdiği vurgulanarak, “Bölgemizin ve ülkemizin en önemli kültür miraslarından Assos’a, zeytinliklere ve doğaya bu kötülüğün yapılmasına izin vermeyeceğiz. Mücadelemize devam edeceğiz” denildi.